समाज/संस्कार

–रामधन राई खोटाङ, १ असार । रुकुम पश्चिम दाङका शिक्षक लालबहादुर ओलीले खोटाङमा सात वर्षअघिदेखि अध्यापन गर्दै आउनुभएको छ । दिक्तेल रुपाकोट मझुवागढी नगरपालिका–११ खार्मीस्थित कालिका माध्यमिक विद्यालमा शिक्षण गरिरहनुभएको ओलीले आफ्नो १४ वर्षीय छोरा उज्वललाई पनि साथैमा ल्याएर पढाउँदै हुनुहुन्छ । अधिकांश शिक्षकहरु आफू सामुदायिक विद्यालयमा पढाएर आफ्ना नानीहरुलाई निजी अर्थात सुविधा सम्पन्न विद्यालयहरुमा अध्ययन गराइरहेको अवस्थामा ओलीले भने, आफ्नै विद्यालयमा छोरालाई पढाउन ल्याउनुभएको हो । आफैले प्रदान गर्ने शिक्षामा विश्वास नहुने शिक्षकहरुले प्रायः बच्चाको लागि अन्य विद्यालय रोज्ने गरेको विज्ञान विषय शिक्षक ओलीको ठहर छ । दाङस्थित विद्यालयमा अङ्ग्रेजी भाषाका माध्यमबाट गुणस्तरीय पठनपाठन भईरहे पनि आफैले शिक्षण गर्ने सामुदायिक विद्यालयमा छोरालाई ल्याएको ओलीको भनाइ छ । “सबै शिक्षकले आफ्ना बच्चाहरु आफ...

खोटाङ, ३१ जेठ । दिनभरको टन्टलापुर घाम । ढोल, झ्याम्टाको तालसँगै साकेला गीतले गुञ्जयमान वातावरण । जिल्लाको प्रमुख व्यापारिक केन्द्र दिक्तेल बजारको माटीकोरे खेलमैदानमा भरिभराउ मानिसको भीड । सधैँ फुटबल खेल प्रतियोगिताका दर्शकले भरिभराउ हुने माटीकोरे खेलमैदान शनिबार भने, साकेला गीत र ढोल–झ्याम्टाको तालसँगै साकेला सिली प्रदर्शनले गुञ्जयमान बनेको हो । जिल्लाका विभिन्न स्थानीय तहबाट आएका दर्जनौँ साकेला सिली प्रदर्शन टोली सहभागी कार्यक्रममा बालबालिकादेखि बुढापाकासम्म साकेला सिली प्रदर्शनीमा रमाइरहेका थिए । करिब ३० डिग्री सेल्सियसको टन्टलापुर घामको प्रवाह नगरी ढोल र झ्याम्टको तालसँगै साकेला गीत गाउँदै नाच्न कस्सिएकाहरूको मुहारमा बेग्लै हर्ष देखिन्थ्यो । किरात राई यायोक्खा र किरात सेवा समाज खोटाङले शनिबार संयुक्तरुपमा आयोजना गरेको साकेला सिली प्रदर्शनीमा गैरकिरातले समेत लहर मिलाएर सिली नाचेका ...

खोटाङ, ३१ जेठ । हलेसी तुवाचुङ नगरपालिकाले कक्षा–१२ को परीक्षा दिएर बसेका विद्यार्थीलाई कोदोको बिस्कुट उत्पादन, ब्राण्डिङ र प्याकेजिङ सम्बन्धी तालिम दिएको छ । नगरपालिकाको रैथाने बाली कोदो खेतीलाई प्रवद्र्धन गर्दै स्थानीय युवा पुस्तालाई आफ्नै ठाउँमा स्वरोजगार बनाउने उद्देश्यले कक्षा–१२ को परीक्षा दिएर बसेका विद्यार्थीलाई सहभागी गराएर नगरपालिकाले तालिम दिएको हो । ‘कोदोको परिकार, स्वास्थ्यको सुरक्षा र आम्दानीको आधार’ भन्ने नारासहित वडा नं. ७ महादेवस्थानस्थित वडा कार्यालयमा आयोजना गरिएको सात दिने तालिम शुक्रबार (जेठ–३० गते) औपचारिकरुपमा समापन गरिएको छ । एकजना स्थानीय महिला उद्यमी तथा १२ जना विद्यार्थीको सहभागिता रहेको तालिममा सहभागी प्रशिक्षार्थीले उत्पादन गरेका कोदोको बिस्कुट, कुकिज, निम्की, ब्रेड, मफिन र दुनोट प्याकेजिङ गरेर समापन कार्यक्रममा प्रदर्शनसमेत गरिएको थियो । तालिममा सहभागीले ...

खोटाङ, ३० जेठ ।  दिन ढल्कदै थियो । दिनको करिब साढे दुईतिर । दिक्तेल रुपाकोट मझुवागढी नगरपालिका–११ खार्मीको वडा कार्यालयमा वडा परिषद उद्घाटनसत्र चलिरहेको थियो । निर्धारित व्यक्तिको सहभागिता । केही युवा हलभन्दा बाहिर । पटक–पटकको विद्युत अवरुद्ध । सेतो कागज र अक्षरमार्फत योजना माग गर्नेहरुको लर्को । वडाध्यक्ष इखबहादुर राईको अध्यक्षतामा सञ्चालन गरिएको कार्यक्रममा प्रमुख वक्ता जिल्ला समन्वय समितिको उपप्रमुख सुरेश तामाङले सुझावहरु राख्नुभयो । जिल्ला समन्वय समिति उपप्रमुखसँग वडा कार्यालय र सरोकारवालाले समन्वय नै नगरेको कारण समन्वयात्मक भूमिकामा आफू रहनुको अर्थै नरहेको सङ्केत गर्नुभएको छ । सोही वडा अर्थात् खार्मी निवासी जिससका उपप्रमुखमा निर्वाचित तामाङले सल्लाह, सुझावसहित आवश्यक्ताका आधारमा मागहरु पेश गर्न सुझाउनुभयो । उपप्रमुख तामाङले वडाध्यक्ष राईलाई सेवाग्राही अर्थात् जनतासँग नम्रभाव व्य...

खोटाङ, २९ जेठ । सामान किन्न आएकी १३ वर्षीया बालिकालाई यौन प्रस्ताव राख्दै दुव्र्यवहार गरेको आरोपमा दिक्तेल रुपाकोट मझुवागढी नगरपालिका–७ दोर्पाचिउरीडाँडाका २३ वर्षीय धनीराम कटवाल पक्राउ परेका छन् । दिक्तेल बजारस्थित मानव अधिकार चोकमा स्टेसनरी पसल सञ्चालन गर्दै आएका कटवालले पसलमा ब्रासलेट (हातमा लगाउने गहनाजन्य सामान) किन्न आएकी बालिकालाई कोठाभित्र बोलाएर यौन प्रस्ताव राख्दै दुव्र्यवहार गरेको आरोपमा प्रहरीले पक्राउ गरेको हो । दिक्तेलस्थित माटीकोरेमा बुबाआमासँगै बस्दै आएका कटवाललाई बुधबार साँझ स्टेसनरी पसलबाटै पक्राउ गरेर बिहीबार बाल यौन दुव्र्यवहार अन्तरगत मुद्धा दर्ता गरिएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय खोटाङका प्रमुख प्रहरी नायब उपरीक्षक प्रतीक बिष्टले जानकारी दिनुभएभएको छ । पक्राउ परेलगत्तै हिरासतमा राखिएका कटवालविरद्ध लागेको आरोपका विषयमा छानबिन गर्न जिल्ला अदालत खोटाङबाट बिहीबार तीन दिनको ...

खोटाङ, २७ जेठ । हलेसी तुवाचुङ नगरपलिकाका ११६ घर भूमिहीन दलित, सुकुम्वासी र अव्यवस्थित बसोवासीलाई जग्गा उपलब्ध गराउनका लागि निस्सा वितरण गरिएको छ । भूमि प्राप्तिका लागि निवेदन दिनेमध्ये लगत प्रणालीमा प्रविष्ट भएका १८ घर भूमिहीन दलित, चार घर सुकुम्वासी र ९४ घर अव्यवस्थित बसोवासीलाई जग्गाको लालपुर्जा उपलब्ध गराउन मङ्गलबार निस्सा वितरण गरिएको हो । निस्सा प्राप्त गर्ने भूमिहीन तथा अव्यवस्थित बसोवासीलाई चाँडै जग्गाको लालपुर्जा उपलब्ध गराउनेगरी दोस्रो चरणको प्रक्रिया शुरु गरिएको नगरप्रमुख विमला राईले जानकारी दिनुभएको छ । “निस्सा प्राप्त गर्ने भूमिहीनलाई वडा कार्यालयले ऐलानी तथा पर्ति जग्गा पहिचान गरेर नगरपालिकालाई सिफारिस गर्छ । वडाको सिफारिसको आधारमा उनीहरुलाई लालपुर्जा उपलब्ध गराउन नगरपालिकाको तर्फबाट राष्ट्रिय भूमि आयोग खोटाङलाई सिफारिस गर्छौँ”, उहाँले भन्नुभयो, “लाभग्राहीलाई निस्सा वितरण ग...

खोटाङ, २७ जेठ । युवा रेडक्रस सर्कल दिक्तेल बहुमुखी क्याम्पस खोटाङको अध्यक्षमा आयुश राई चयन हुनुभएको छ । दिक्तेल बहुमुखी क्याम्पसको बि.ए. दोस्रो वर्षमा अध्ययनरत राईलाई युवा रेडक्रस सर्कलको अध्यक्षमा सर्वसम्मत् चयन गरिएको हो । सर्कलको उपाध्यक्षमा सपना नेपाली, सचिवमा विजय खड्का, सह–सचिवमा भिषण कार्की र कोषाध्यक्षमा लक्ष्मी भट्टराई चयन हुनुभएको छ । क्याम्पसमा मङ्गलबार भएको भेलाले गठन गरेको ११ सदस्यीय सर्कलका सदस्यहरुमा सपना फुयल, अनुशिल राई, विपना पोखरेल, तुलशा निरौला, चन्द्रकला मगर र युवराज खड्का रहनुभएको छ । युवा सर्कलको शिक्षक नायकमा नइन्द्रकुमार खत्री र सहनायकमा सुवाशचन्द्र राई रहनुभएको छ । नेपाल रेडक्रस सोसाईटी जिल्ला शाखा खोटाङका कोषाध्यक्ष एवम् दिक्तेल बहुमुखी क्याम्पसका सहप्राध्यापक लीलाबहादुर खत्रीको उपस्थितिमा युवा रेडक्रस सर्कल पुनः गठन गरिएको हो ।...

खोटाङ, २६ जेठ । दिक्तेल रूपाकोट मझुवागढी नगरपालिका–१४ बुइपामा किराती प्रथम राजा यलम्बरको पूर्ण कदको प्रतिमा (शालिक)सहितको यलम्बर पार्क (उद्यान) निर्माणको काम सम्पन्न भएको छ । किरात ऐतिहासिक एवम् पर्यटकीयस्थल बुइपास्थित पञ्चदोबाटोका तीस रोपनी सरकारी जग्गामा यलम्बरको ११० फिट अग्लो पूर्ण कदको शालिकसहित पार्क निर्माण गरिएको हो । माझ किरात भनेर चिनिने खोटाङको बुइपामा निर्माण गरिएको यलम्बरको शालिकसहितको पार्कमा कोशी प्रदेश सरकारको ७० र दिक्तेल रुपाकोट मझुवागी नगरपालिकाको ३० प्रतिशत लगानी परेको छ । करिब रु १४ करोड लागतमा फाइबर प्रयोग गरेर निर्माणको काम पूरा गर्ने भनिएको यलम्बरको शालिकसहितको पार्क ठेकेदार कम्पनी उमा–तुवाचुङ–अनसुवी जेभीले निर्माणको जिम्मा लिएको हो । आन्तरिक तथा बाह्य पर्यटकबाट प्रवेश शुल्कसमेत लिनेगरी निर्माण गरिएको यलम्बर पार्कभित्र घुमफिर गर्ने ठाउँ, विश्राम गर्ने फलामे ट्र...

–रामधन राई खोटाङ, २४ जेठ । वैदेशिक रोजगारीमा जानेक्रम बढेसँगै गाउँबाट बसाइँ सर्नेको सङ्ख्या पनि बढ्दो रहेको छ । वैदेशिक रोजगारीबाट भित्रिएको रेमिट्यान्सको कारण शहर केन्द्रित बसाइँ सर्नेको सङ्ख्या बढिरहेको पाइएको हो । रेमिट्यान्सकै कारण विशेषगरी शिक्षा तथा स्वास्थ्यको सुविधा खोज्दै बसाइँ सर्ने गरेका छन् । वैदेशिक रोजगारीमा जाने घरपरिवारका बालबच्चालाई गुणस्तरीय शिक्षा दिलाउने बहानामा सदरमुकाम लगायतका शहर बजारमा बसाइँ सर्ने मानिसको सङ्ख्या उल्लेख्य भेटिएको छ । जिल्लाको प्रमुख व्यापारिक केन्द्र दिक्तेलबजारमा सञ्चालित निजी विद्यालयहरुमा प्रायः गाउँबाट आएका बालबालिकाहरु बढी अध्ययन गर्ने गर्दछन् । वैदेशिक रोजगारीमा गएका परिवारको प्रायः सबै जसो बालबच्चाहरुलाई निजी विद्यालयहरुमा पढाउने गरिएको सुरक्षित आप्रवासन परियोजना (सामी)ले जनाएको छ । दिक्तेल रुपाकोट मझुवागढी नगरपालिकामा पर्ने दिक्तेल...

खोटाङ, २४ जेठ । योङ कम्युनिष्ट लिग (वाईसिएल) नेपालको केन्द्रीय सचिवमा खोटाङकी प्रविणा राई चयन हुनुभएको छ । नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (माओवादी केन्द्र)को भातृ सङ्गठन वाईसिएल नेपालको तेस्रो राष्ट्रिय महाधिवेशनबाट दिक्तेल रुपाकोट मझुवागढी नगरपालिका–१४ बुइपा खोटाङकी राई वाईसिएल नेपालको महिला केन्द्रीय सचिवमा सर्वसम्मत् चयन हुनुभएको हो । वि.सं. २०६७ सालमा पब्लिक युथ क्याम्पस धोबीचौर काठमाडौँको अखिल क्रान्तिकारी क्याम्पस इकाई कार्यसमिति सदस्यबाट राजनीति शुरु गर्नुभएकी राई राजधानी केन्द्रित पार्टी राजनीतिमा सक्रिय हुनुहुन्छ । वि.सं. २०७५ सालदेखि वाईसिएल नेपालमा आवद्ध हुनुभएकी राई तीन कार्यकाल केन्द्रीय सदस्य हुनुभएको थियो । महाधिवेशनमा खोटाङबाट केन्द्रीय सचिवालय सदस्यमा किसान राई ‘दोबालिछा’, केन्द्रीय सदस्यमा सुदीप राई ‘बाङ्देल’ र उमेर समूहबाट केन्द्रीय सदस्यमा प्रविण राई चयन हुनुभएको छ । राज...